Συναλλαγματικές συγκρούσεις.

H χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής από τόσες πολλές κεντρικές τράπεζες του πλανήτη, σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα, θυμίζει εποχές κραχ και κρίσης – όπως αυτήν της Ασίας ή την πρόσφατη, μετά τη χρεοκοπία της Lehman Brothers.

Τις τελευταίες εβδομάδες μειώνονται συνεχώς τα βασικά επιτόκια σε παγκόσμιο επίπεδο – εκπλήσσοντας όλους όσους θεωρούσαν πως ο πλανήτης, μετά από τις έντονες διακυμάνσεις των προηγουμένων ετών, θα επανερχόταν στην ομαλότητα.

Η κατάρρευση των τιμών του πετρελαίου, λόγω της οποίας δημιουργήθηκαν μεγάλοι φόβοι αποπληθωρισμού, θα μπορούσε να είναι μία από τις αιτίες – μαζί με τις προβλέψεις στασιμότητας της οικονομίας διεθνώς, έτσι όπως αυτή συμπεραίνεται από πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων από την πτώση του δείκτη θαλασσίων μεταφορών (Baltic Dry).

Κόσμος, οικονομία – η εξέλιξη του δείκτη Baltic Dry

Εν τούτοις, η πραγματική αιτία φαίνεται να είναι η ΕΚΤ η οποία, με το πρόγραμμα ποσοτικής διευκόλυνσης που ανήγγειλε, ύψους 60 δις € μηνιαία, για περίπου 18 μήνες, ξεπέρασε όλες τις προβλέψεις των αγορών – ενώ τις καθησύχασε, όσον αφορά την ενδεχόμενη χρεοκοπία της Ελλάδας, η οποία θα μπορούσε να αντισταθμιστεί με το πρόγραμμα της κεντρικής τράπεζας.

Με δεδομένη τώρα τη ραγδαία μείωση της ισοτιμίας του ευρώ, η οποία βοηθάει στην αύξηση των εξαγωγών των χωρών της Ευρωζώνης, υποχρεώθηκαν πολλά άλλα κράτη να μειώσουν με τη σειρά τους τα βασικά επιτόκια – έτσι ώστε να μην ανατιμηθούν υπερβολικά τα νομίσματα τους, εις βάρος των εξαγωγών τους.

Στα πλαίσια αυτά ακολούθησαν μειώσεις στα βασικά επιτόκια εκ μέρους του Καναδά, της Δανίας (τρείς φορές μέσα σε δέκα ημέρες, σε αρνητικά επίπεδα), της Ελβετίας, της Τουρκίας, της Αυστραλίας, της Κίνας, της Σουηδίας, καθώς επίσης της Ρωσίας – παρά την κατάρρευση του ρουβλίου, ως αποτέλεσμα των μαζικών εκροών κεφαλαίων. Ακόμη και η Σιγκαπούρη ανακοίνωσε τη χαλάρωση της νομισματικής της πολιτικής, μεταβάλλοντας ουσιαστικά το συναλλαγματικό της καθεστώς (διολίσθηση) – κάτι που κυριολεκτικά δεν περίμενε κανείς.

Επόμενες μειώσεις επιτοκίων αναμένονται από την Πολωνία, την Ουγγαρία και τη Ρουμανία – ενώ πιθανότατα θα μειώσουν ξανά τα βασικά τους επιτόκια η Αυστραλία, ο Καναδάς και η Ελβετία, έτσι ώστε να υποτιμηθούν τα νομίσματα τους. Φυσικά υπάρχουν και εξαιρέσεις, όπως η Βραζιλία, η οποία αύξησε τα επιτόκια της για να καταπολεμήσει τον πληθωρισμό που είναι ήδη διψήφιος.

Συνεχίζοντας κανείς δεν πιστεύει πλέον ότι η Τράπεζα της Αγγλίας θα προβεί στην πρώτη αύξηση των βασικών της επιτοκίων, την οποία είχε ανακοινώσει – ενώ η απόφαση της κυριότερης κεντρικής τράπεζας του πλανήτη, της Fed, όσον αφορά το ίδιο θέμα (μέσα Μαρτίου), αναμένεται με αγωνία επειδή, τυχόν αύξηση των επιτοκίων εκ μέρους της θα σηματοδοτούσε το σπάσιμο της φούσκας των χρηματιστηρίων, καθώς επίσης των ακινήτων.

Η Fed

Για να μπορέσει η Fed να εγκαταλείψει την πολιτική των χαμηλών επιτοκίων, θα πρέπει να επιλέξει τη σωστή χρονική στιγμή – επειδή, εάν το έκανε πολύ ενωρίς, θα προκαλούσε προβλήματα στην αμερικανική οικονομία, με κίνδυνο να βυθιστεί ακόμη και στην ύφεση (ένα τέτοιο σφάλμα παρατηρήθηκε το 1937, κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης).

Από την άλλη πλευρά, εάν καθυστερήσει να αυξήσει τα επιτόκια, θα μπορούσε να δημιουργηθεί μία καινούργια κερδοσκοπική φούσκα, όπως συνέβη πριν το 2008, στην αγορά ακινήτων των Η.Π.Α. – επίσης να προκληθεί πληθωρισμός (ανοδικός σπειροειδής κύκλος μισθών-τιμών), αφού η φανερή, επίσημη ανεργία έχει ήδη μειωθεί από το 10% στο 5,7%.

Με δεδομένο τώρα το ότι η Fed, το τελευταίο χρονικό διάστημα, δεν πρόβλεψε ποτέ σωστά το ρυθμό ανάπτυξης, υπερεκτιμώντας τον (γράφημα), υποχρεούμενη αργότερα να αναθεωρήσει τις προβλέψεις της (οι γκρι στήλες αναφέρονται στις επιδόσεις του δείκτη S&P), οι περισσότεροι θεωρούν πως η απόφαση της θα είναι λανθασμένη – πως θα ληφθεί λοιπόν πολύ ενωρίς. Φυσικά πρέπει να λάβει υπ’ όψιν της και την ισοτιμία του δολαρίου – το οποίο, στην περίπτωση αύξησης των επιτοκίων, θα ανατιμούταν ξανά, με καταστροφικά αποτελέσματα για τις αμερικανικές εξαγωγές, για το εμπορικό ισοζύγιο κοκ.

ΗΠΑ, ανακοινώσεις – οι συνεχιζόμενες αρνητικές αναθεωρήσεις των προβλέψεων της FED τα τελευταία χρόνια

Περαιτέρω, το γεγονός της χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής από τόσες πολλές κεντρικές τράπεζες του πλανήτη, σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα, θυμίζει εποχές κρίσης – όπως την ασιατική στα τέλη της δεκαετίας του 1990 ή την πρόσφατη που ακολούθησε τη χρεοκοπία της Lehman Brothers.

Εν τούτοις, υπάρχει μία σημαντική διαφορά με τις παραπάνω χρονικές περιόδους – στις οποίες η νομισματική χαλάρωση ήταν το αποτέλεσμα της συνεργασίας των κεντρικών τραπεζών, με στόχο την αντιμετώπιση του κινδύνου της ύφεσης.

Αντίθετα με τότε, αυτό που παρατηρείται σήμερα δεν είναι η συνεργασία των κεντρικών τραπεζών, αλλά η σύγκρουση τους – με στόχο την αύξηση του μεριδίου των εξαγωγών των χωρών τους, στην παγκόσμια αγορά. Πρόκειται δηλαδή για έναν συνεχώς κλιμακούμενο συναλλαγματικό πόλεμο ο οποίος, εάν συνεχιστεί ως έχει, θα προκαλέσει τεράστια προβλήματα στον πλανήτη – τόσο σε οικονομικό, όσο και σε γεωπολιτικό επίπεδο.

Οι οικονομικοί κίνδυνοι

Ο πραγματικός οικονομικός κίνδυνος της παραπάνω εξέλιξης δεν είναι η πρόκληση πληθωρισμού, αλλά οι χρηματαγορές – οι οποίες πανηγυρίζουν τόσο λόγω της μείωσης των επιτοκίων, όσο και από τα πακέτα ποσοτικής διευκόλυνσης.

Τα επιτόκια δανεισμού των κρατών (ομόλογα) μειώνονται συνεχώς, ενώ η αξιολόγηση των εταιρικών ομολόγων, καθώς επίσης των μετοχών, έχει φτάσει σε ύψη που ήταν αδιανόητα μέχρι σήμερα – χωρίς δυστυχώς τα παραπάνω να δικαιολογούνται από τα θεμελιώδη μεγέθη κρατών και επιχειρήσεων.

Η μοναδική αιτία είναι η συνεχής αύξηση της ποσότητας χρήματος παγκοσμίως, σε συνδυασμό με τα μηδενικά επιτόκια – γεγονός που σημαίνει ότι, είμαστε αντιμέτωποι με έναν χάρτινο πύργο, με ένα σύστημα χιονοστιβάδας, το οποίο διογκώνεται συνεχώς.

Ένα τέτοιο «δυναμικό σύστημα» όμως συνήθως καταρρέει – κάτι που θα μπορούσε να συμβεί είτε όταν μία μεγάλη κεντρική τράπεζα αυξήσει τα βασικά της επιτόκια, είτε εάν σταματήσουν να αποφασίζονται νέα πακέτα ρευστότητας, είτε όταν τα θεμελιώδη μεγέθη κρατών και επιχειρήσεων απομακρυνθούν πάρα πολύ, από τις τιμές των ομολόγων ή/και των μετοχών τους.

Το αποτέλεσμα θα ήταν μία παγκόσμια «διόρθωση» των χρηματιστηρίων, η απώλεια περιουσιακών στοιχείων, η μείωση του ρυθμού ανάπτυξης κοκ. – συνθήκες που όμως αυτή τη φορά δεν θα μπορέσουν να αντιμετωπισθούν από τις κεντρικές τράπεζες, επειδή δεν έχουν πλέον κανένα όπλο στη διάθεση τους.

Φυσικά ένα τέτοιο κραχ θα μπορούσε να αποφευχθεί, εάν συνεργάζονταν ξανά οι κεντρικές τράπεζες, συντονίζοντας από κοινού τις προσπάθειες τους – έτσι ώστε να «ξεφουσκώσουν» σταδιακά τις υπερβολές, αντί να περιμένουν να εκραγούν αλυσιδωτά οι φούσκες, καταστρέφοντας το χρηματοπιστωτικό σύστημα του πλανήτη.

Έχουμε την εντύπωση όμως πως δεν θα το κάνουν, συνεχίζοντας να καθυστερούν την έκρηξη έως εκείνο το χρονικό σημείο που θα είναι πια αδύνατον να εμποδιστεί – κάτι που προβλέπουμε πως θα μπορούσε να συμβεί το αργότερο εντός του 2016. Εκτός εάν μεσολαβήσει βέβαια κάποιο εξαιρετικό γεγονός, όπως μία μεγάλη στρατιωτική σύγκρουση, το οποίο θα μπορούσε να επιταχύνει το μοιραίο.

ΠΗΓΗ http://www.analyst.gr/2015/02/13/sinalagmatikes-sigrouseis/

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s